Filmagenda

Indisch Zwijgen

Indisch Zwijgen

De Nederlandse documentaire is geregisseerd door Sven Peetoom en Juliette Dominicus.

De documentaire is geregisseerd door twee Indische filmmakers. De film volgt onder andere Amara van der Elst, de spoken word artiest en dichter die vorig jaar veel indruk maakte bij de Nationale Dodenherdenking op de Dam. Ook zullen Mei Oele (DJ en beeldend kunstenaar) en documentairemaker Juliette Dominicus te zien zijn in de film.

In de film duiken drie Indische jongeren van de derde generatie in hun eigen
familiegeschiedenis in een poging het generatie lange ‘Indisch zwijgen’ te doorbreken. Hoe
beïnvloedt het verzwegen verleden hun huidige leven? Hoe kunnen zij als derde generatie
uitdragen wat het betekent om Indisch te zijn? De documentaire vormt een startpunt voor
een gesprek over een verleden van Nederland dat tot op heden vaak onderbelicht bleef. Een
verhaal waar iedereen die te maken heeft met een verzwegen verleden zich in kan herkennen.

Op 11 december is Sven Peetoom bij IndoFILMcafé om dat gesprek met ons te voeren. 2022 wordt ook wel ‘het jaar van Nederlands-Indië’ genoemd: 75 jaar na de onafhankelijkheid van Indonesië was de tentoonstelling Revolusi! in het Rijks Museum en is nog ‘Onze koloniale erfenis’ in het Tropenmuseum te bezoeken. Deze film leeft mee met het momentum om het zwijgen over het koloniale verleden te doorbreken: zowel binnen families, als op maatschappelijk vlak.

Titel: Indisch Zwijgen

Soort: Documentaire

Duur: 32 minuten

Regie: Sven Peetoom en Juliette Dominicus

Gesproken taal: Nederlands

Now is the Past – My Father, Java & The Phantom Films

Now is the Past – My Father, Java & The Phantom Films

Chounosuke Ise, een Japanse filmeditor, maakte tijdens WO II vele propagandafilms in het door Japan bezette Nederlands-Indië (Indonesië). Het doel van de films was het goedpraten van de Japanse hegemonie in Azië: Japan claimde de landen te bevrijden van het kolonialisme. Zijn zoon, filmmaker Shin-ichi Ise, volgt het pad van zijn vader, die nauwelijks iets losliet over de oorlog of Indonesië en blijkbaar niet wilde praten over wat hij daar had gedaan.
Zijn reis leidt hem langs de met gedwongen arbeid gebouwde filmstudio’s in Jakarta, langs ooggetuigen die zich de wandaden van de Japanse militaire politie herinneren en vrouwen die destijds op de vlucht sloegen voor verkrachters.

De propagandafilms, zo’n 130 stuks, blijken intussen bewaard te zijn in het Nationaal Archief in Den Haag. Hier kan Ise de propagandafilms van zijn vader, bijvoorbeeld over de Japanse bestrijding van malaria en het werk van spoorwegarbeiders, eindelijk zien. Waarom heeft hij ze gemaakt? vraagt hij zich af. En wat had hijzelf gedaan in die situatie? De geschiedenis is duidelijk nog niet afgesloten: nu is het verleden, en het verleden is nu.

Titel: Now is The Past – My Father, Java & The Phantom Films

Soort: Documentaire

Duur: 89 minuten

Regie: Shin-ichi Ise

Gesproken taal: Indonesisch, Japans, Engels, Engels ondertiteld

Propaganda in de Oost

Propaganda in de Oost

Programma over propaganda van en met historicus en filmmaker Gerda Jansen Hendriks met filmbeelden uit het archief van Multifilm Batavia. Programma in samenwerking met Museum Bronbeek in het kader van de Week van de Koloniale Geschiedenis

De koloniale overheid, Japan en de Republik Indonesia waren er allen van overtuigd: het medium film is heel geschikt voor propaganda. Alle drie maakten ze gebruik van hetzelfde studiocomplex Multifilm Batavia. Gerda Jansen Hendriks laat aan de hand van originele beelden zien hoe zij te werk gingen.

Propagandaleuzen die in 1945 op de trams werden geschreven.

Natuurlijk hadden het Indische gouvernement, de Japanse bezetter en de nieuw uitgeroepen republiek ieder hele andere boodschappen te verkondigen en dit leverde dan ook heel verschillende films op. Maar allemaal kwamen ze uit één en hetzelfde studiocomplex: Multifilm Batavia, in 1940 opgezet door de Nederlandse filmer Jan Mol. De gebouwen in Jakarta waren nog tot in de 21ste eeuw in gebruik, maar zijn nu helaas gesloopt. Veel van de films zijn wel bewaard gebleven.
Historicus en filmmaker Gerda Jansen Hendriks laat via een selectie van fragmenten de verschillende gezichten van de propaganda zien. Kijk mee met het bioscooppubliek van toen: over gezond leven, vrijheidsdrang, recht en veiligheid.

Children’s Tears – Searching for Japanese Fathers

Children’s Tears – Searching for Japanese Fathers

Filmmaker Yuki Sunada is zelf aanwezig voor toelichting en een Q&A na afloop.

‘Children’s Tears-Searching for Japanese Fathers’ onthult een verborgen geschiedenis die
begint in Nederlands-Indië onder Japanse bezetting tijdens de Tweede Wereldoorlog. De
hoofdrolspelers zijn geboren uit Euraziatische moeders en Japanse vaders als kinderen van
de vijand. Ze verhuisden met hun moeders naar Nederland, terwijl hun vaders na de oorlog
teruggingen naar Japan. De afwezigheid van hun vaders wordt een ontbrekend stuk in hun
leven, en de daaropvolgende zoektocht strekt zich uit over continenten. Een van de
hoofdrolspelers, Nippy Noya, is percussionist van de in Nederland gevestigde rockband
Massada. In zijn carrière nam hij ook op met artiesten als John McLaughlin en toerde hij met
Billy Cobham en Chaka Khan. De film begint met zijn soulvolle drumspel in de ruïnes van het
voormalige joodse doorgangskamp Westerbork. Op zijn reis ontdekt hij het geheim van zijn
muzikale gave, net zoals de andere hoofdrolspelers elk hun eigen emotionele
wedergeboorte beleven.

(C) 2022 Snowy Productions

De film werd uitgebracht op de 70e verjaardag van het einde van de oorlog in Tokio en Osaka. De film toerde door de theaters in Fukuoka, Hiroshima, Kobe. De film won o.a. de 33e Japanese Film Renaissance Award (Japan), International Movie Award (Indonesië), de Mercurius Prize op Noir in Festival (Italië).

Titel: Childrens Tear’s – Searching for Japanese Fathers

Soort: Documentaire

Duur: 49 minuten

Regie: Yuki Sunada

Muziek: Nippy Noya; Aoi Goto

Gesproken taal: Engels, Nederlands, Japans. Ondertiteling: Engels

Song for my children

Song for my children

Documentaire over het Dialita-koor, dat de kracht van muziek gebruikt om een  vergeten geschiedenis door te geven. Na meer dan 50 jaar zwijgen, zingen enkele overlevenden van de tragedie van  1965 liedjes die in de gevangenis zijn geschreven en al lang verdwenen zijn. Om  hun trauma te helen en het verzoeningsproces op gang te brengen, in een land  dat ooit verdeeld was door politieke ideologieën. 

Dialita is een koorgroep met als leden overlevenden en familie van overlevenden. De meesten van hen zijn ouder dan 50 jaar. Met de kracht van hun liedjes willen ze een alternatief verhaal bieden voor de tragedie van 1965, vooral met de jonge generatie, van wie velen niets weten van de tragedies in 1965. Ze namen ook een album op om geld in te zamelen om voormalige politieke gevangenen te helpen .

Titel: Song for my children

Soort: Documentaire

Duur: 98 minuten

Regie: Shalahuddin Siregar

Gesproken taal: Indonesisch

Yuni

Yuni

Yuni is een teenager. Ze is slim en ze droomt ervan naar de universiteit te gaan. Twee mannen die ze nauwelijks kent vragen haar ten huwelijk, maar ze wijst de huwelijksaanzoeken af. Dit leidt er toe dat mensen gaan praten over een mythe dat een vrouw die drie huwelijksaanzoeken afwijst nooit zal trouwen. Ze komt verder onder druk te staan als een derde man om haar hand vraagt. Yuni moet kiezen tussen haar, volgens de mythe, laatste kan op een huwelijk en haar droom van toekomstig geluk. Yuni raakt gefrustreerd door het beperkte pad dat ze als vrouw moet bewandelen en eist een betere toekomst.

Eerdere films van Kamila Andini zijn The mirror never lies (2011) en The Seen and Unseen(2017). Beide zijn vertoond bij IndoFilmcafé.

Titel: Yuni

Soort: Speelfilm

Duur: 95 minuten

Regie: Kamila Andini

Gesproken taal: Indonesisch

Kruisbestuiving

Kruisbestuiving

In twee documentaires wordt de wederzijdse beïnvloeding van Nedrlandse en Indonesische cultuur toegelicht. In deze eerste documentaire vertelt Frans Leidelmeijer over de invloed van de Indonesische cultuur op de toegepaste kunst en architectuur in Nederland in de periode 1890-1940.

In Nederland kunnen bijzondere en fraaie voorbeelden worden gevonden, juist in het begin van de vorige eeuw. Het tijdperk van Art Nouveau, Art Deco, Amsterdamse School.
Men liet zich inspireren door Boeddhistische en Hindoeïstische filosofie, motieven en voorbeelden.
. Batik kunst en gebruiksvoorwerpen – Op textiel, perkament, hout en zelfs celluloid.
. Houtsnijwerk – Decoratie van interieurs en gebruiksvoorwerpen (hoogstaande kwaliteit Japara).
. Beeldende kunst – Steen, hout.
. Aardewerk – o.a. vazen geïnspireerd op de schilden van Asmat krijgers.
. Meubilair en gebruiksvoorwerpen – o.a. uurwerken.
. Last but not least Architectuur – ook invloeden van Sumatraanse bouwstijlen (Minangkabau, Batak).
Het Scheepvaarthuis en de Trouwzaal in Amsterdam en ook de Indische Zaal in paleis Noordeinde zijn voorbeelden van een totale omvang en beleving!

Een tweede deel gaat opgenomen worden in Indonesië. Op de website kruisbestuivingfilm.nl is meer informatie te vinden. Ook kunnen sponsors nog bijdragen aan de totstandkoming van deel 2.

Titel: Kruisbestuiving
Soort: Documentaire 2022

Duur: 95 minuten
Samenstellers: Bie Muusze en Frans Leidelmeijer
Gesproken taal: Nederlands

27 steps of May

27 steps of May

May was veertien toen ze het slachtoffer werd van een groepsverkrachting. Het trauma is zo groot dat ze zich sindsdien helemaal heeft teruggetrokken uit het leven. Ze spreekt niet meer en brengt haar eenvormige dagen door in het veilige huis van haar vader, dat ze nooit verlaat. Ook hij is de verkrachting van zijn dochter nog niet te boven: hij neemt het zichzelf enorm kwalijk dat hij zijn dochter niet kon beschermen. Voor haar is hij liefdevol, maar buitenshuis is hij een bokser die al zijn woede van zich af vecht.

Ravi L. BHARWANI studeerde in 1990 af aan het Jakarta Institute of Arts (IKJ). Later was hij betrokken bij een aantal commercials, documentaires, korte films en televisieproducties, deels in samenwerking met de bekende producent Garin Nugroho. Zijn speelfilmdebuut The Rainmaker reisde naar tal van filmfestivals en ontving in 2005 de Asia New Talent Award op het Shanghai International Film Festival. Jermal was zijn tweede speelfilm en 27 steps of May zijn derde.

Titel: 27 steps of May
Soort: Speelfilm 2018
Regisseur: Ravi L Bharwani
Duur: 112 minutenn
Gesproken taal: Indonesisch met Engelse ondertiteling

Help is on the way

Help is on the way

Miljoenen Indonesische vrouwen op het platteland hopen en dromen van het werken als huishoudster in het buitenland in landen als Taiwan, Hong Kong en Singapore. Help Is On The Way volgt vier vrouwen: Sukma, Meri, Muji en Tari.

De documentaire brengt eerst een drukke nanny-school in Indramayu, West-Java, in beeld die vrouwen voorbereidt op het werken in het buitenland als huishoudster. Elk jaar worden honderden vrouwen, voornamelijk moslim, zoals deze vier geworven door lokale agenten die worden beloond nadat hun rekruten met succes zijn ingeschreven in lokale opleidingscentra. De vier vrouwen worden daarna gevolgd tijdens hun werk in Taiwan.

De vrouwen hebben verschillende motieven om in het buitenland te gaan werken: de familie in Indonesië financieel steunen, ontsnappen aan de invloed van familie of onafhankelijk willen worden en iets nieuws ervaren. Ook de rol van degenen die de vrouwen werven en de docenten en het personeel van de school wordt belicht.

Ismail Fahmi Lubis is een van de voornaamste documentairemakers van Indonesië.

Na zijn afstuderen aan de Institut Kesenian (Institute of Arts) in Jakarta in 1993 regiseerde hij diverse drama series voordat hij in 1998 de overstap maakte naar de documentaire. Als cinematograaf heeft hij samengewerkt met belangrijke regisseurs zoals Leonard Retel Helmrich en Cathy Henkel.

Ismail Fahmi Lubis heeft twee belangrijke documentaires gemaakt; Masked Monkey – The Evolution of Darwin’s Theory (2014) en Tarling is Darling (2017). Beiden reeds vertoond door IndoFILMcafé in resp. 2014 en 2018.

I have chosen to tell this story to highlight the struggle that individuals, particularly women, face within Indonesia’s work-force and family situation. And in doing so, I can explore issues such as gender equality. The women head off to work while the men stay home. What will this reversal of roles, result in? Do the men support it… or does it give them an excuse to have, another life? These are some of the questions I hope to find answers to.

Citaat Ismael Fahmi Lubis

Titel: Help is on the way
Soort: Documentaire uit 2020
Regisseur: Ismael Fahmi Lubis
Duur: 90 minuten
Gesproken taal: Indonesisch met Engelse ondertiteling

After Multatuli left (Nadat Multatuli vertrok)

After Multatuli left (Nadat Multatuli vertrok)

In de documentaire gaan we in Lebak op zoek naar wat er wel of niet is veranderd ‘Nadat Multatuli vertrok’. We volgen de voetsporen van Arjan Onderdenwijngaard uit 1987. Met hem bezoeken we opnieuw het gehucht Badur waar hij met verschillende mensen praat over hoe het hen is vergaan sinds hij ze 32 jaar geleden filmde. Het boek ‘Max Havelaar’ en zijn opnames uit 1987 dienen als referentie voor deze documentairefilm.

Titel:  After Multatuli left (Nadat Multatuli vertrok)
Soort: Documentaire
Regisseur: Yogi D. Sumule/Arjan Onderdenwijngaard
Duur: 88 minuten
Taal: Indonesisch en Nederlands (met Engelse ondertiteling)

Locatie: LUX Nijmegen, Mariënburg 38-39, 6511 PS Nijmegen